Հայոց լեզու

gevorgmartirosyan on

Ապրիլի 29-ին

8. Ըստ կազմության` տրված ածականները բաժանի՛ր չորս խմբի՝ պարզ, բարդ, ածանցավոր, բարդածանցավոր:
Սաղարթաշատ, մարդկային, փոքր, զորեղ, հոտավետ, տնտեսական, կարգազանց, անջրդի, դպրոցական, հոգևոր, հողային, աշխարհազորային, ոսկենկար, սպիտակ, նազելի, միջմոլորակային, գիշակեր, բյուրավոր, պահեստային, տնտեսական, վարչական, մարդաշատ:

Պարզ

  • փոքր
  • սպիտակ

Ածանցավոր

  • մարդկային
  • զորեղ
  • հոտավետ
  • անջրդի
  • դպրոցական
  • հոգևոր
  • հողային
  • նազելի
  • բյուրավոր
  • վարչական

Բարդ

  • կարգազանց
  • ոսկենկար
  • սաղարթաշատ
  • գիշակեր
  • մարդաշատ

Բարդածանցավոր

  • աշխարհազորային
  • միջմոլորակային
  • տնտեսական

9. Տրված բայերից ածականներ կազմի՛ր և ընդգծի՛ր  ածականակերտ ածանցները:
Վարձել, սիրել, կախարդել, նազել,, նվիրել, հուզել, զայրանալ, սարսափել, նեղանալ, պարծենալ:
Օրինակ` հրապուրիչ, անհրապույր:

Վարձել – վարձկան

սիրել – սիրելի

կախարդել – կախարդական

նազել – նազելի

նվիրել – նվիրական

հուզել – հուզիչ

զայրանալ – զայրացկոտ

սարսափել – սարսափելի

նեղանալ – նեղացկոտ

պարծենալ – պարծենկոտ

10. Շարքում ընդգծիր համեմատության աստիճան չունեցող որակական ածականները:
Հպարտ, կույր, խեղճ, գեղեցիկ, չար, կանաչ, նենգ, պարկեշտ, արու, բարի, վեհ, ագահ, հղի, վսեմ, համր, պիղծ, ամուրի, խուլ, արդար, ճերմակ:

11․.Գրիր տրված գոյականներից յուրաքանչյուրին բնորոշող
երեք ածական։
Քաղաք- Մաքուր, Հայրենի, Կեղտոտ
դաշտ- Մեծ, Ծաղկաշատ, Կանաչ
ընկեր- Բարի, Լավ, Հոգատար
գիրք- Հետաքրքիր, Հաստափոր, Հնամաշտ
ճանապարհ- Երկար, Խոռթուբորթ, Լեռնային

12.Ընդգծիր տեքստի բոլոր ածականները:

Վաղորդյան, ջերմ արևը շողում էր լազուր երկնքում: 

Սառնորակ ու մաքուր օդում տարածվել էր գունագեղ ծաղիկների արբեցնող բույրը:

Աղջիկը հագավ վարդագույն վերնաշապիկը, դրեց ճերմակ գլխարկը ու երջանիկ ժպիտով դուրս նայեց կիսաբաց լուսամուտից:

Շուրջբոլորը սավառնում էին թռչունները՝ գարնան կախարդիչ օրով խենթացած:

English Test

gevorgmartirosyan on

Lesson 1

  1. Translate into English
  1. Դու ավելի լավ կզգաս, եթե թողնես ծխելը։ – You will feel better if you quit smoking.

  1. Շտապի՛ր։ Եթե ուզում ես դպրոց հասնել ժամանակին, մենք պետք է հիմա դուրս գանք։ – Hurry up. If you want to get to school on time, we need to leave now.

  1. Եթե ուզենաս ինձ տեսնել, արի ակումբ վաղը առավոտյան։ Այդ ժամանակ ես այնտեղ կլինեմ։ – If you want to see me, come to the club tomorrow morning. I will be there then.

  1. Եթե ջերմություն ունենաս, վաղը դասի չես գնա։ – If you have a fever, you won’t go to class tomorrow.

  1. Եթե վաղը շոգ լինի, կգնանք լճում լողալու։ – If it is hot tomorrow, we will go swimming in the lake.

  1. Երբ հյուրերը ժամանեն, մենք նրանց ամենթանկ հյուրանոցը կտանենք։ – When the guests arrive, we will take them to the most expensive hotel.

  1. Երեկ նա չափազանց շատ սուրճ խմեց և գիշերը չկարողացավ քնել։ – Yesterday he drank too much coffee and couldn’t sleep at night.

  1. Երբ այս քաղաքը կառուցվի, այն շատ գեղեցիկ կլինի։ – When this city is built, it will be very beautiful.

  1. Ես հարցրեցի հիվանդ ընկերոջս, թե բժիշկն ինչ խորհուրդ տվեց նրան։ – I asked my sick friend what the doctor advised him.

  1. Եթե դու սովորականից ավելի քիչ ուտես, այդքան գեր չես լինի։ – If you eat less than usual, you won’t be so overweight.

2․ Use the verbs in the brackets in the right tense form

  1. When we entered the room, he was reading a book.
  2. The child is still sleeping. Don’t enter the room until he wakes up.
  3. I will tell him the whole truth as soon as I see him.
  4. When I saw Tom, I asked him what had happened.
  5. I saw the signal, so I stopped.
  6. If they dont come soon, I wont wait for them.
  7. When he is in a good mood, he turns on the radio and begins dancing.
  8. What does he look like? I haven’t seen him for ages.
  9. He was waiting for Ann when we saw him.
  10. If you take care of your health, you will live long.

3. Change the following sentences into passive voice

  1. We must postpone the match. – The match must be postponed.

2. They will take the children for a walk. – The children will be taken for a walk.

3. A stranger showed us the way to the station. – We were shown the way to the station by a stranger.

4. His friend has translated two books into Armenian. – Two books have been translated into Armenian by his friend.

5. Are you still interviewing this student? – Is this student still being interviewed?

6. Can we discuss this question now? – Can this question be discussed now?

7. I will send him my new address. – My new address will be sent to him.

8. We have already packed the things. – The things have already been packed.

9. He is translating the text now. – The text is being translated now.

10. They bought these flowers yesterday. – These flowers were bought yesterda

Կենսաբանության մարտի 2-6

gevorgmartirosyan on
  1. Սրատուտը առավել հաճախ հանդիպում է
    ա) երեխաների մոտ
    բ) մեծահասակների մոտ
    գ) կենդանիների մոտ
    դ) բույսերի մոտ
  2. Սրատուտը տարածվում է
    ա) կեղտոտ ձեռքերի միջոցով
    բ) քամու միջոցով
    գ) արևի միջոցով
    դ) ձայնի միջոցով
  3. Սրատուտով վարակման նշան կարող է լինել
    ա) տեսողության կորուստ
    բ) քոր հետանցքի շրջանում
    գ) մազաթափություն
    դ) լսողության կորուստ
  4. Ասկարիդի զարգացումը կապված է
    ա) հողի հետ
    բ) կրակի հետ
    գ) լույսի հետ
    դ) քամու հետ
  5. Ասկարիդը վնասում է
    ա) ոսկորները
    բ) աղիքները
    գ) մաշկը
    դ) աչքերը
  6. Մակաբույծ որդերից պաշտպանվելու համար պետք է
    ա) ձեռքերը հաճախ լվանալ
    բ) չուտել
    գ) չշարժվել
    դ) շատ քնել
  7. Անձրևորդի մարմնի հատվածավորումը կոչվում է
    ա) օղակավորում
    բ) շերտավորում
    գ) ճյուղավորում
    դ) բաժանում
  8. Անձրևորդի մարմնի յուրաքանչյուր հատված կոչվում է
    ա) օրգան
    բ) օղակ
    գ) խոռոչ
    դ) թաղանթ
  9. Անձրևորդի արյունը շարժվում է
    ա) բաց համակարգով
    բ) փակ համակարգով
    գ) առանց անոթների
    դ) առանց սրտի
  10. Կլոր որդերը տարբերվում են անձրևորդից նրանով, որ
    ա) ունեն հատվածավորված մարմին
    բ) չունեն հատվածավորված մարմին
    գ) ունեն խեցի
    դ) ունեն թևեր
  11. Սրատուտը պատկանում է
    ա) կլոր որդերի տիպին
    բ) տափակ որդերի տիպին
    գ) օղակավոր որդերի տիպին
    դ) փափկամարմիններին
  12. Անձրևորդի դերը բնության մեջ
    ա) վնասակար է
    բ) հողը հարստացնում է
    գ) ջուրը աղտոտում է
    դ) օդը չորացնում է

Քիմիա ինքնաստուգում

gevorgmartirosyan on

1]  Բնութագրեք Li տարրիատոմըըստհետևյալսխեմայի.

ա)  քիմիական  տարրի  նշանը Li
բ)  կարգաթիվը 3
գ)  ատոմի  բաղադրությունը (պրոտոնների, նեյտրոնների, էլեկտրոնների  թիվը)

e – =3

p+ = 3

n0 = 7 – 3 = 4


դ)  պարբերության  համարը 2

ե)  խմբի  համարը, ենթախումբը (գլխավո՞ր  է, թե՞ երկրորդական)

Խմբի համար = I

Ենթախումբը = Գլխավոր

զ)  էլեկտրոնների  բաշխումն  ըստ էներգիական  մակարդակների, լրիվ լրացված :էներգիական մակարդակների  թիվը

2 Թաղանթ , 2, 1

Է) ո՞ր հատկություններն  են  ավելի  ուժեղ  արտահայտված` մետաղակա՞ն, թե՞  ոչ մետաղական

 Մետաղական     

զ) ինչպիսի՞  պարզ  և  բարդ  նյութերի  օրինակներ  գիտեք, որոնց  բաղադրության  մեջ  առկա  է  այդ   տարրի  ատոմներ

Li2O

LiH

2]   Հաշվեք տարրերի զանգվածային բաժինները (%) ամոնիակում HNO2 -ում:

HNO2

Mr= 1+14+16×2 = 47

ω(H) = 1/47 = 2,12%

ω(N) = 14/47 = 29,78%

ω(O) = 32/47 = 68%

test

gevorgmartirosyan on

Grammar – be going to

Look at those clouds. It’s going to rain.

I’ve got a difficult history project to do. My sister is going to help me with it.

I am not going to watch television tonight. All the programmes are boring.

Are you going to wear your black jeans tonight?

My parents are going to visit my grandfather at the weekend.

Peter doesn’t like horses. He isn`t going to ride with us this afternoon.

There’s a party next Friday night and we are going to dance all night.

Must / Mustn’t

Come on, Julie! We mustn’t be late.

It’s a great book. You really must read it.

Sorry, Jimmy, I’m late. I must go now.

You mustn’t tell anyone about this! It’s too embarrassing.

Diane, turn the music down! You mustn’t play it so loudly.

I can go out with you tonight, but I must be home before midnight.

OK, you can have a pet snake – but it mustn’t come into the house.

Multi-word verbs

He should really give up smoking.

If you want to be fit, why don’t you take up some sport?

If you don’t understand this word, look it up in a dictionary.

It was unfair that the teacher told me off for talking.

I think I can work it out myself.

He wants to set up his own business soon.

Let’s check it out.

-ed / -ing adjectives

Yesterday was a very tiring day.

We were excited about going to the football, but it was a boring match.

The Dracula film was quite frightening, but my girlfriend wasn’t frightened at all.

My parents thought it was really interesting, but I was a bit bored.

First conditional

If you help me, I will buy you an ice cream.

If Jack comes to school late, the teacher will be really angry.

The neighbours will complain if we make a lot of noise.

If I have time, I will get the tickets this afternoon.

Չարենցյան օրեր

gevorgmartirosyan on

Նախագծի ժամկետը՝
Մարտի 1-15-ը
Մասնակիցները՝
Միջին դպրոցի 7-8-րդ դասարանների սովորողներ

Նպատակը`

կարդալ, սովորել, զգալ Չարենցի ստեղծագործությունները
ծանոթանալ Չարենց գրողի, մտածողի, քաղաքացու հետ

Խնդիրները`

  • Չարենցի թողած գրական ժառանգությունը
  • ստեղծագործությունների ընթերցում, բերանացի փոխանցում

Աշխատանքի իրականացման քայլերը

  • քննարկում սովորողների հետ
  • ընթերցումներ, այդ թվում` բերանացի
  • այցելություն Չարենցի տուն-թանգարան
  • չարենցյան ընթերցումներ Փոքր դահլիճում
  • ֆիլմերի դիտում, հուշերի ընթերցումներ
  • տպավորությունների ու ճամփորդության արդյունքների հրապարակում

Թեմաներ՝

  • Չարենցը՝ բանաստեղծ՝ կարդում ենք Ծիածան շարքը
  • Չարենցը՝ քաղաքական-հասարակական գործիչ
  • իմ Չարենցը
  • Չարենցը՝ մեր տանը, ընտանեկան ընթերցումներ
  • Չարենցի կերպարը հայ արվեստում

Ակնկալվող արդյունքներ

Անհատական, խմբային, ընտանեկան հետաքրքիր

  • նախագծեր
  • վերլուծություններ
  • տեսանյութեր
  • ռադիոնյութեր
  • գրական թատրոն

Նախագծի արդյունքների ներկայացում

  • սովորողների պատումներն իրենց բլոգներում
  • հավաքված նյութի մշակում-հրապարակում

Գնահատումը

Մասնակիցը գնահատվում է ըստ իր նախնական փուլում  կատարած ուսումնասիրությունների, նախագծի արդյունքների ներկայացման, նախագծի շարունակականությունը ներկայացնող պատումների

1․Հետաքրքիր ընթերցանություն

Մինչև ե՞րբ անորոշության մեջ մնամ…
Ես մարդկայնություն եմ պահանջում, պարզ, հասարակ մարդկայնություն…
Չարենցի կանայք… Չարենցի սերերն ու հրապույրները
Արփենիկ Չարենց «Հուշեր Հայրիկիս մասին»
Չարենցի մեծ սերը
Մարտիրոս Սարյանը Չարենցի մասին
Ռեգինա Ղազարյանի հուշերը Չարենցի մասին
Վիլյամ Սարոյանը Չարենցի մասին

2․Ֆիլմադարան

Բացահայտում
Չարենցի տունը Կարսում
Եղիշե Չարենց
«Մահվան տեսիլ» ֆիլմը

7-րդ դասարան

Ինչ որ լավ է՝

Ինչ որ լավ է՝ վառվում է ու վառում,
Ինչ որ լավ է՝ միշտ վառ կմնա.
Այս արև, այս վառ աշխարհում
Քանի կաս՝ վառվի՛ր ու գնա՛։
Մոխրացի՛ր արևի հրում,
Արևից թող ոչինչ չմնա, —
Այս արև, այս վառ աշխարհում
Քանի կաս՝ վառվի՛ր ու գնա՛։

Ինչքան աշխարհը սիրես

Ինչքան աշխարհը սիրես ու աշխարհով հիանաս —
Այնքան աշխարհը անուշ ու ցանկալի կլինի.
Թե ուզում ես չսուզվել ճահճուտները անհունի —
Պիտի աշխարհը սիրես ու աշխարհով հիանաս:
Այնպե՜ս արա, որ կյանքում ո՜չ մի գանգատ չիմանաս,
Խմի՜ր թախիծը հոգու, որպես հրճվանք ու գինի.
Որքան աշխարհը սիրես ու աշխարհով հիանաս —
Այնքան աշխարհը անուշ ու ցանկալի կլինի

Գիտե՞ք, որ գարուն է արդեն,

Գիտե՞ք, որ գարուն է արդեն,
Բոլորը թափվել են փողոց.
Լսո՞ւմ եք անուշ մի զնգոց —
Գիտե՞ք, որ գարուն է արդեն:
Դյութում են շրթերը վարդե,
Սրտերը կրակ են ու բոց —
Գիտե՞ք, որ գարուն է արդեն,
Բոլորը թափվել են փողոց:

Ես իմ անուշ Հայաստանի

Ես իմ անուշ Հայաստանի արևահամ բարն եմ սիրում,
Մեր հին սազի ողբանվագ, լացակումած լարն եմ սիրում,
Արնանման ծաղիկների ու վարդերի բույրը վառման,
Ու նաիրյան աղջիկների հեզաճկուն պա՛րն եմ սիրում։

Սիրում եմ մեր երկինքը մուգ, ջրերը ջինջ, լիճը լուսե,
Արևն ամռան ու ձմեռվա վիշապաձայն բուքը վսեմ,
Մթում կորած խրճիթների անհյուրընկալ պատերը սև,
Ու հնամյա քաղաքների հազարամյա քա՛րն եմ սիրում։

Ո՛ւր էլ լինեմ — չե՛մ մոռանա ես ողբաձայն երգերը մեր,
Չե՜մ մոռանա աղոթք դարձած երկաթագիր գրքերը մեր,
Ինչքան էլ սո՜ւր սիրտս խոցեն արյունաքամ վերքերը մեր —
Էլի՛ ես որբ ու արնավառ իմ Հայաստան — յա՛րն եմ սիրում։

Իմ կարոտած սրտի համար ո՛չ մի ուրիշ հեքիաթ չկա․
Նարեկացու, Քուչակի պես լուսապսակ ճակատ չկա․
Աշխա՛րհ անցի՛ր, Արարատի նման ճերմակ գագաթ չկա․
Ինչպես անհաս փառքի ճամփա՝ ես իմ Մասիս սա՛րն եմ սիրում։

Բոտուլիզմ

gevorgmartirosyan on

Բոտուլիզմ

Տանը պատրաստած պահածոների օգտագործումից հաճախ զարգանում է կյանքի համար վտանգավոր թունավորում` բոտուլիզմ:
Բոտուլիզմը կարելի է կանխարգելել, եթե.
— օգտագործեք միայն գործարանային արտադրության պահածոներ,
— տանը պատրաստած պահածոները օգտագործելուց առաջ եռացնեք 15-20 րոպե,
— երբեք չօգտագործեք կասկածելի պահածոներ:

Մարտի 1-5-ը, հաշվետվություն, 7-րդ դաս.

gevorgmartirosyan on

Սիրելի սովորողներ, յուրաքանչյուր առաջադրանքի ներքո տեղադրել ձեր բլոգում կատարված առաջադրանքի հղումը:

Փետրվարի 7-11-ը, առաջադրանք, 7-րդ դաս.

Փետրվարի 11-20-ը, առաջադրանք, 7-րդ դաս.

Փետրվարի 22-28,առաջադրանք,7-րդ դաս.

էսսեագրության ուղեցույց (առարկայական և ինտեգրված)-7-9-րդ դասարանների համար

Հայաստանի պատմություն, 7 -րդ դասարան, Արտաշես Ա․։

Պատմություն փետվարի 22-28

gevorgmartirosyan on

Առաջադրանք 1

ՆՈՐ ՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ԱՌԱՋԱՑՈՒՄԸ ԵՎՐՈՊԱՅՈՒՄ/Էջ 81/

Սովորել եզրույթները

ԵԶՐՈՒՅԹՆԵՐ
Ժողովուրդների մեծ գաղթ — IV–VII դարերում Հռոմեական կայսրության տարածք ներխուժած ցեղերի տեղաշարժերի ընդհանուր անվանումը:
«Ժողովուրդների ճակատամարտ» — նշանավոր ճակատամարտ, որում հռոմեա–բարբարոսական միացյալ զորքը Կատալաունյան դաշտում պարտության մատնեց հոներին:
82
Վանդալիզմ — կանխամտածված կերպով մշակութային և նյութական արժեքների ոչնչացում։
Ֆրանկական թագավորություն — նախկին Հռոմեական կայսրության պրովինցիա Գալլիայում ֆրանկների ստեղծած պետություն։
Պապական մարզ — Հռոմի պապի աշխարհիկ պետությունը. ստեղծվել է 756 թ.,
գոյատևել է մինչև XIX դարի կեսերը:
ԲԱՌԱՊԱՇԱՐ
Սկանդինավյան թերակղզի — Թերակղզի Եվրոպայի հյուսիսում։
Գոթեր, սաքսոններ, լանգոբարդներ, վանդալներ, ֆրանկներ — Հին գերմանական ցեղեր:
Հոներ — Չինաստանից հյուսիս ապրող թյուրքալեզու քոչվոր ցեղեր։
Աթթիլա — հոների առաջնորդ. ստեղծել է հսկայածավալ տերություն, որը նրա
մահից հետո փլուզվել է։
Օդոակր — հռոմեական բանակի վարձկան բարբարոսների առաջնորդը։
Հռոմուլոս Ավգուստուլուս — Արևմտյան հռոմեական կայսրության վերջին կայսրը։
Քլոդվիգ — ֆրանկների նշանավոր առաջնորդ, գահակալել է 486–511 թթ.։
Մայորդոմ — ֆրանկների պետությունում արքայական կալվածքների կառավարիչը։
Պիպին Կարճահասակ — Կարոլինգների արքայատոհմի հիմնադիրը. հեղաշրջման միջոցով մայորդոմից դարձել է թագավոր։
Կարլոս Մեծ — Ֆրանկական թագավորության նշանավոր արքա, գահակալել է
768–814 թթ.։

Պատասխանել հարցերին

Որտե՞ղ էին ապրում գերմանական ցեղերը։ Թվարկի՛ր նրանցից մի քանիսին։

Ք․ա 1 դարում նրանք ապրում էին կենտրոնական Եվրոպայում և սկանդինավյան թերակղզու հարավում գոթերները սաքսոնները և լանգոբարդները


Ո՞րն էր նրանց գլխավոր զբաղմունքը։ Օգտվելով
սկզբնաղբյուրից՝ բնութագրի՛ր հին գերմանացիներին։

Նրանք զբաղվում էին երկրագործությամբ, բայց նաև ռազմական գործով։Ըստ պատմիչ տակիտուսի նրանք սիրում էն խնջույքներ և պատերազմներ։

Որտե՞ղ էին ապրում գոթերը: Ի՞նչ ցեղային միությունների էին բաժանված նրանք:

Գոթերը հաստատվեցին Դանուպ և Դնեպր գետերի մինչև ընկած շրջանում, նրանք բաժանվեցին վեստ և ոստ գոթերի


Ե՞րբ է սկսվել Ժողովուրդների մեծ գաղթը:
Փորձի՛ր ներկայացնել մեծ գաղթի պատճառները:

4-ից 7-րդ դարերը Եվրոպայում համարվում է ժողովուրդների մեծ գաղթի դարաշրջան, պատճառներն էին կլիմայի սառեցումը պարենի պակասը և բնակչության աճը։

Վերհիշե՛ք, թե երբ է Հռոմեական կայսրությունը բաժանվել երկու մասի:

395 թ, Հռոմեական կայսրությունը բաժանվում է երկու մասի ՝ Արևելյան և Արևմտյան։


Ովքե՞ր էին սպառնում Հռոմ քաղաքին։
Ի՞նչ է նշանակում վանդալիզմ:

Հռոմին սպանում էին վեստ գոթերը և վանդալները։ Նյութական և մշակույթաին արժեքների դիտավորյալ ոչնչացումը։

451 թ. ի՞նչ հայտնի ճակատամարտ է տեղի ունեցել:
Իսկ Հայաստանո՞ւմ:

451 թ․ Կատալաունյան դաշտում Հռոմեա-գերմանական միացյալ ուժերը պարտության մատնեցին Հոներին

Ի՞նչ պետություն է Քլոդվիգը ստեղծել և որտե՞ղ:

Քլոդվիգը ստեղծել է Ֆրանկների պետությունը։

Այն ստեղծվել է Արևմտյան Եվրոպայում Գալիայի տարածքում

Ինչո՞ւ էին Քլոդվիգի հաջորդներին անվանում «ծույլ թագավորներ»:

Քլոդվիգի հաջորդներին անվանում էին ծույլ թագավորներ, որովհետև նրանք իրականում չէին կառավարում պետությունը։


Ի՞նչ հանգամանքներում և ե՞րբ է ստեղծվել պապական պետությունը։

Պապական պետությունը ստեղծվել է 8-րդ դարում, երբ պապը պետք է ստանար քաղաքական ու զինվորական աջակցություն իր ու եկեղեցու իշխանությունը պաշտպանելու համար։

756 թ-ին պապ Ստեֆան II-ը Փիթերոն կայսրին զենք ու պաշտպանություն խնդրեց լոմբարդների դեմ, և դրա դիմաց ստացավ լատինական հողեր Ռոմայի շուրջ, որոնք դարձան Պապական պետության հիմքը։


Ո՞վ է համարվում Կարոլինգների արքայատոհմի հիմնադիրը:

Կարոլինգների արքայատոհմի հիմնադիրը համարվում է Չարլզ Մարտել-ը։

Նա ուժեղացրեց Ֆրանկների թագավորությունը և հիմք դրեց իր որդիների և Պիպինի արքայի իշխանությանը, որն արդեն պաշտոնապես սկսեց Կարոլինգների արքայատոհմը։

՞Երբ է գահակալել Կարլոս Մեծը:

Կարլոս Մեծ-ը սկսեց գահակալել 768 թ.-ին որպես Ֆրանկների թագավոր։


Քարտեզի վրա ցո՛ւյց տուր նրա նվաճած տարածքները:


Ի՞նչ նշանակություն է ունեցել «Կարոլինգյան վերածննդի» մշակույթը:

ՊԱՏՄԱԿԱՆ ՄՏԱԾՈՂՈՒԹՅՈՒՆ
Օգտվելով դասանյութից՝ փորձի՛ր պարզաբանել, թե ինչ նպատակներ էր
հետապնդում Կարլոս Մեծը։
ԱՐԺԵՔ ԵՎ ՎԵՐԱԲԵՐՄՈՒՆՔ
1. Քո կարծիքով մեր օրերում գոյություն ունի՞ «վանդալիզմ» երևույթը: Բե՛ր մի
քանի օրինակ։

Ինձ տվում է կա, որովհետև ես տեսել եմ գրաֆիտիներ տարբեր արձանների կամ եկեղեցիների վրա
2. Ի՞նչ նշանակություն է ունեցել «Ժողովուրդների ճակատամարտը» Եվրոպայի
համար:
3. Ի՞նչ դեր է խաղացել Ժողովուրդների մեծ գաղթը համաշխարհային պատմության մեջ

Պատմություն փետրվարի 11-20

gevorgmartirosyan on

Սիրելի սովորողներ, խնդրում եմ ներբեռնել դասագիրքը:

Առաջադրանք 1

Արտաշեսյան Հայաստանի սոցիալտնտեսական և մշակութային կյանքը

Ա1 | Հասկացություններ և անուններ
Բնութագրի՛ր:
բուն հելլենիզմ • ուշ հելլենիզմ • մեհենական նշանագրեր • Աշխարհաժողով • Արտաշատի
հրապարակ • բդեշխություն • Հայոց արքունի պողոտա • թատրոն • Վրույր Ամփիկրատես
Աթենացի • Մետրոդորոս Սկեպսացի • Տիրան

Բուն հելլենիզմ – Հելլենիստական շրջանի առաջին փուլը, երբ Արիստոտելի ու Ալեքսանդր Մեծի մշակույթն էր ազդեցիկ։
Ուշ հելլենիզմ – Հելլենիստական մշակույթի վերջին փուլը, երբ հռոմեական ազդեցությունը մեծանում է։
Մեհենական նշանագրեր – Հայկական թագավորության հատուկ նշաններ՝ զինանշաններ, կնիքներ, տուրքեր, տիտղոսներ։
Աշխարհաժողով – Արտաշեսյան ժամանակների ամենամյա ընդհանուր ժողով՝ սոցիալական և պետական գործերի համար։
Արտաշատի հրապարակ – Մայրաքաղաքի կենտրոնական հրապարակը՝ քաղաքական, տնտեսական ու մշակութային կյանքի կենտրոն։
Բդեշխություն – Արքայական իշխանությունը, թագավորության ձևը, երբ արքան ունի գերիշխող դիրք։
Հայոց արքունի պողոտա – Արքայական պալատների և նախարարական շինությունների գլխավոր փողոցը մայրաքաղաքում։
Թատրոն – Մշակութային կառույց, որտեղ կազմակերպվում էին ներկայացումներ և դրսևորվում էր հելլենիստական արվեստը։
Վրույր Ամփիկրատես – Հելլենիստական փիլիսոփա և պատմիչ։
Աթենացի – Հին Հունաստանի քաղաքացի, պատմագիր կամ կռիվների մասին տեղեկություններ գրող։
Մետրոդորոս Սկեպսացի – Հելլենիստական ժամանակաշրջանի աստվածաբան և գրող։
Տիրան – Արտաշեսյան ժամանակաշրջանի արքա կամ զորավար։


Ա2 | Հիմնական գաղափարներ
ա. Ներկայացրո՛ւ։ Ի՞նչ առանձնահատկություն ուներ Արտաշեսյան հելլենիստական Հայաստանի
մշակույթը։ Ինչպիսի՞ փոփոխությունների ենթարկվեցին արվեստի տարբեր ոլորտները։
բ. Հիմնավոր՛ր։ Ինչո՞վ էր պայմանավորված Արտաշեսյան Հայաստանում քրմապետի, հետևաբար
նաև քրմական դասի ազդեցության թուլացումը։
գ. Բացատրի՛ր։ Ի՞նչ նշանակություն ուներ քաղաքաշինությունը Արտաշեսյան Հայաստանում։

ա. Արտաշեսյան Հայաստանի մշակույթը
Արտաշեսյան Հայաստանում հելլենիստական մշակույթն ընդգրկեց արվեստի բոլոր ոլորտները՝ քանդակ, ճարտարապետություն, պարսպապատում, գրականություն։ Քաղաքներում սկսեցին կառուցվել հռոմեական և հունական օրինակներով հրապարակներ, թատրոններ, տաճարներ, արհեստանոցներ։

բ. Քրմապետի ազդեցության թուլացումը
Քրմապետի և քրմական դասի ազդեցությունը թուլացավ, քանի որ արքաներն ու քաղաքական իշխանությունները ինքնուրույն տնօրինում էին պետական ու մշակութային կյանքը, փոխարենը հռոմեական ու հունական ազդեցություն ստացավ մշակույթը։

գ. Քաղաքաշինության նշանակությունը
Քաղաքաշինությունը նպաստում էր կենտրոնների տնտեսական և քաղաքական զարգացմանը, ապահովում էր անփոխարինելի տպավորություն արքաների մեծության մասին, խթանում էր առևտուրը, արհեստները և մշակութային կյանքը։


Ա3 | Քննադատական մտածողություն
1. Ընդհանրացրո՛ւ։ Ինչպե՞ս էին Արտաշեսյան արքաներն Աշխարհաժողովի և Արտաշատի
հրապարակի միջոցով հավասարակշռում իրենց իշխանությունը։ Արդյո՞ք միշտ էր դա հնարավոր
(օրինակներ բեր)։
2. Ճանաչի՛ր ազդեցությունը։ Ինչո՞վ կբացատրես այն, որ Արտաշես I-ի կառավարման տարիներին
դեռևս գերակայող էր արամեերենը, մինչդեռ Տիգրան Մեծի ժամանակ՝ հունարենը։
3. Վերլուծի՛ր: Ինչպե՞ս կարող էին քաղաքներին արքաների տված արտոնությունները խթանել
առևտուրն ու արհեստները։

Աշխարհաժողովն ու Արտաշատի հրապարակը
Աշխարհաժողովն ու հրապարակը օգնում էին հավասարակշռել արքաների իշխանությունը՝ ներգրավելով քաղաքացիներին և իշխանական շրջանակներին։ Բայց միշտ հնարավոր չէր․ օրինակ՝ երբ քաղաքները կամ ազնվականներն ապստամբում էին, արքան ստիպված էր ուժ կիրառել։

Արամեերեն և հունարեն լեզուն
Արտաշես I-ի ժամանակ գերակշռում էր արամեերենը, քանի որ այն պետական ու առևտրային լեզու էր, իսկ Տիգրան Մեծի օրոք հունարենը դարձավ գերակշռող՝ արքայական, դիվանագիտական և մշակութային կյանքի լեզու՝ Հելլենիզմի ուժեղ ազդեցության պատճառով։

Քաղաքներին տրված արտոնությունները
Արքաները հատուկ արտոնություններ էին տալիս քաղաքներին՝ հարկեր քիչ սահմանելով, իրավական անկախություն տրամադրելով, որը խթանում էր առևտուրը և արհեստները, մեծացնում քաղաքի ու թագավորության տնտեսական հզորությունը։


Ա4 | Փաստարկում և հիմնավորում
Պատկերացրո՛ւ, որ դու Արտավազդ II արքան ես և Տիգրանակերտի թատրոնի համար պետք է դրամա
գրես ինչ-որ թեմայով՝ նախնիների քաջագործության, հայ-պոնտական կամ հայ-պարթևական
հարաբերությունների, աստվածների կյանքի կամ այլ:
Ո ՞ր թեմայով կնախընտրեիր գրել և ինչո՞ւ։

Եթե ես լինեի Արտավազդ II, ընտրելու էի նախնիների քաջագործության թեման, քանի որ այն ոգեշնչում էր ժողովրդին, ամրապնդում էր ազգային միասնությունը և ցույց էր տալիս հայկական իշխանության հզորությունը։ Այս թեման կարելի է ներկայացնել նաև համաշխարհային քաղաքական համատեքստում՝ հայ-պոնտական կամ հայ-պարթևական հարաբերությունների լուսաբանմամբ։